Wij volgen het leertempo van kinderen

In het KLIN© programma werken het kind en de ouders samen met de behandelcoördinator en met KLIN© behandelaars, zoals Hanneke van Bakel en met vakspecialisten zoals ergotherapeuten, fysiotherapeuten, muziektherapeuten en logopedisten zoals Maria Moonen.  Maria  is een logopediste die niet alleen met KLIN© kinderen werkt. Als OC-behandelaar is zij tevens betrokken bij IkOOC trajecten.

"Kinderen krijgen door KLIN© plezier in communiceren

Hanneke van Bakel benadrukt, dat KLIN© nauw betrokken moet zijn bij de overstap naar vervolgonderwijs.

Uit testen is namelijk gebleken dat kinderen terugvallen als ze zonder onze ondersteuning de overstap maken naar vervolgonderwijs. In de warme overdracht moet de brug worden geslagen tussen de KLIN© aanpak en de aanpak die gebruikelijk is in het vervolgonderwijs. Door het communicatiesysteem dat in het KLIN© traject is ontwikkeld, kan het kind zijn of haar ‘stem’ laten horen. Niet voor niets staat KLIN© voor Kinderen Leren Initiatieven Nemen in Communicatie. In de warme overdracht helpen we het kind, de ouders en de school om het communicatiesysteem toe te snijden op de nieuwe situatie. Daarom willen we voor, tijdens en na de overdracht nauw betrokken blijven.

Werkwijze

Blijkbaar is de aanpak van KLIN© anders dan die van onderwijsinstellingen. Hanneke geeft aan dat KLIN© vanuit de eigen ervaringen van het kind werkt.

We gebruiken benaderingsmethoden die gericht zijn op het vinden van ingangen die bij dat specifieke kind werken. Kinderen leren door het terugzien van eigen ervaringen die gekoppeld worden aan begrippen vanuit een bepaald thema. Vanuit die ervaring breiden we de woordenschat uit en activeren we het woordbegrip. We dagen de kinderen uit tot communiceren ... bijvoorbeeld aan de hand van een script. Een script is een stappenplan van een activiteit zoals het aandoen van schoenen waarbij foto’s worden gemaakt van het aandoen van schoenen bij dat kind.

Ankergestuurde instructie

Het behandeltraject van KLIN© bestaat uit 3 ankerperiodes van 12 tot 14 weken. Er zijn verschillende ankers ontwikkeld voor het bereiken van ontwikkelingsdoelen. Zo is het anker Bouwen gericht op actief bezig zijn en leren vanuit beweging. 

We verankeren een activiteit zoals het anker ‘Lente’ door alle dieren en begrippen die in dit anker aan bod komen, zelf te beleven. De startactiviteit van dit anker is een bezoek aan de kinderboerderij waar we de kinderen en ouders samen met de dieren en overige begrippen filmen en op de foto zetten. Alles wat we verder in zo’n ankerperiode doen, hangen we op aan die startactiviteit.

Er wordt een groot beroep gedaan op de vaardigheden van de KLIN© behandelaars.

Het is intensief werk. We geven niet een uurtje therapie, maar zijn vier dagen per week van 9.00 tot 15.00 uur bezig. De meeste kinderen zijn ook lichamelijk beperkt, wat vraagt om extra verzorging op alle fronten. Bij het nastreven van de ontwikkelingsdoelen volgen we het kind. In de praktijk betekent dit, dat dynamisch assessment van groot belang is. Het zijn kinderen met een meervoudige beperking en je moet rekening houden met de gemoedstoestand en het welbevinden van ieder kind. Wat je gisteren hebt bedacht kan ineens niet meer blijken te werken. We stellen onze benadering daarop af. Met alle betrokkenen bespreken we regelmatig of een plan of een doel gewijzigd moet worden.

Drijfveren

Er zijn veel facetten in haar werk die Hanneke voldoening geven: “zoals een kind op een hoger plan brengen of een kind het plezier van communiceren laten ondervinden. En in dit werk kan ik mijn inlevingsvermogen en creativiteit goed combineren, bijvoorbeeld bij het interactief voorlezen of bij het zingen van liedjes.

Hanneke vindt, dat kinderen op basis van hun beperkingen vaak in een hoekje worden gestopt en daarmee is de kous dan af. Bij Milo wordt niet gekeken naar de beperkingen, maar juist naar groei en naar mogelijkheden. Belangrijke aandachtspunten in het contact met kinderen die niet kunnen praten zijn voor Hanneke:

het plezier hebben in communiceren. Communiceren zit hem in hele kleine dingen. Wij moeten de wereld naar het kind halen. En er zijn altijd mogelijkheden, al lijkt het nog zo uitzichtloos. Door het volgen en uitdagen van het kind slagen we er bij Milo in, om stapjes te zetten in de richting van de ontwikkelingsdoelen van ieder kind. Daar ben ik erg trots op!

16 Foto Maria Moonen"Ik vind het heel mooi om een kind te laten ervaren dat het er zelf voor kan zorgen dat er iets gebeurt.

In het begin vertonen KLIN© kinderen vaak moeizaam gedrag, omdat ze niet begrepen worden. Maria Moonen vindt dat niet verwonderlijk:

Als de omgeving je signalen onvoldoende oppakt, dan raak je gefrustreerd. Sommigen reageren dan fysiek door weglopen, slaan of bijten. Andere kinderen trekken zich meer terug en raken meer in zichzelf gekeerd. Dat is minder opvallend en vaak minder ‘lastig’ gedrag voor de omgeving, maar dit signaal vind ik net zo kwalijk.”        

Meerwaarde van KLIN© 

Maria vindt dat KLIN© meerwaarde biedt voor kinderen die niet kunnen praten: “Het is een kleinschalig en kortdurend behandelprogramma waarbij iedereen een jaar lang heel intensief focust op de communicatie. Allerlei communicatiemiddelen zoals gebaren, picto’s en de plankast zijn beschikbaar en worden aangeboden. Als iets aanslaat bij het kind en de ouders, dan wordt het gebruik daarvan verder ontwikkeld in allerlei situaties. In een reguliere setting heb je simpelweg niet de tijd om met zijn allen met een vergrootglas naar een kind te kijken. Een KLIN© traject levert een soort gebruiksaanwijzing op voor de communicatie met het kind waardoor het kind kan doorstromen naar een optimale vervolgplek.” Het multidisciplinaire team kijkt wat er nodig is om de gebruiksaanwijzing in het vervolgonderwijs te kunnen toepassen: “Hierbij moet je denken aan zaken als welk type onderwijs, groepsgrootte en dergelijke. Wij kunnen goed aangeven wat het kind nodig heeft, maar in veel plaatsen ontbreekt aanbod in de onderwijsmarkt die aansluit bij onze kinderen.

Signalen lezen

Ouders hebben vaak intuïtief het gevoel dat ze weten wat hun kind wil. “Zonder een uitgebreid onderzoek weet je dan al dat het kind communicatiemogelijkheden heeft, want het gevoel van de ouders komt ergens vandaan. Zij hebben dan bewust of onbewust de kleine signalen van hun kind opgepakt.

Het lezen van signalen van kinderen met motorische en cognitieve beperkingen vraagt tijd voordat je die goed in beeld hebt: “Door gebrek aan motorische vaardigheden lijkt het soms of een kind niet reageert, omdat signalen anders worden gelezen of helemaal niet worden gezien. Bij Milo hebben we kinderen, die alleen door middel van kijken signalen afgeven. Je moet dan echt goed naar zo’n kind kijken om te gaan zien, dat het kind bewust of onbewust iets aangeeft door de manier van kijken.

Leervermogen

Cognitieve beperkingen wil niet zeggen dat een kind niet kan leren: “Een kind met een cognitieve beperking kan leerbaar zijn op alle vlakken. Het kunnen leren is echter aan veel meer voorwaarden verbonden en de grootte van de ontwikkelingsstappen zijn wellicht kleiner. Een kind kan bijvoorbeeld een plankast nodig hebben om te weten wat er gaat komen en behoefte hebben aan herhaling, zodat een vast programma de optimale leeromgeving is. En waar andere kinderen heel snel 1000 woorden leren, kunnen deze kinderen door het tragere leertempo in die tijd slechts 100 woorden leren.

Drijfveren

Maria geniet van haar werk, omdat ze kan bijdragen aan het naar boven halen van het potentieel van kinderen die niet kunnen praten: “Ik vind het heel mooi om een kind te laten ervaren dat het door een gebaar of door iets aan te wijzen er zelf voor kan zorgen dat er iets gebeurt.Als het kind een tweede gebaar leert waardoor er iets anders gebeurt, dan gaat het kind snappen dat er een systeem is waarmee hij dingen kenbaar kan maken. Je krijgt dan een domino-effect als je er tenminste voor zorgt, dat je het leertempo van het kind volgt.

En Maria geniet ook van interacties tussen de KLIN© kinderen onderling: “Op hun manier communiceren ze met elkaar en daar help ik ze bij. Net als andere kinderen proberen ze soms ook voor te dringen als ze geen zin hebben om op hun beurt te wachten. En ze leren van elkaar als ik eerst iets aanleer aan een kind en het andere kind toekijkt.

Gerelateerde Berichten